مقاله

تابستان 93

تكه هايي از متن پايان نامه به عنوان نمونه :

(ممكن است هنگام انتقال از فايل اصلي به داخل سايت بعضي متون به هم بريزد يا بعضي نمادها و اشكال درج نشود ولي در فايل دانلودي همه چيز مرتب و كامل است)

چكيده 1

فصل اول : كليات تحقيق.. 2

1-1.مقدمه. 3

1-2. تعريف موضوع و بيان مسئله. 3

1-3. ضرورت و اهميت پژوهش…. 6

1-4. اهداف پژوهش…. 6

1-4-1. هدف كلي پژوهش…. 6

1-4-2. اهداف فرعي پژوهش…. 7

1-5. هدف كاربردي تحقيق.. 7

1-6. سوالات پژوهش…. 8

1-6-1. سوال اصلي.. 8

1-4-2. سوالات فرعي.. 8

1-7. جنبه نوآوري و جديد بودن تحقيق.. 8

1-8. قلمرو تحقيق.. 9

1-8-1. قلمرو مكاني تحقيق.. 9

1-8-2- قلمرو زماني تحقيق.. 9

1-8-3. قلمرو موضوعي تحقيق.. 9

1-9. روش تحقيق.. 10

1-10. تعاريف مفهومي.. 10

1-10-1. بودجه‌ريزي عملياتي.. 10

1-10-2. اسناد بالادستي.. 11

1-10-3. شاخص‌هاي عملكردي.. 11

1-10-4. كارت امتيازي متوازن.. 11

1-10-5. بهاي تمام‌شده بر مبناي فعاليت… 11

1-10-6. سازمان‌هاي فرهنگي.. 12

1-11. روش تجزيه و تحليل.. 12

1-12. مدل مفهومي تحقيق.. 13

فصل دوم: مباني نظري و پيشينه تحقيق.. 14

2-1. مقدمه. 15

2-2. درآمدي بر بودجه‌ريزي و كاربرد آن.. 15

2-3. كاركردهاي عمده بودجه. 17

2-3-1. برنامه‌ريزي.. 18

2-3-2. همكاري و مشاركت… 18

2-3-3. نظارت و كنترل.. 18

2-4. اهداف بودجه. 19

2-5. روش‌هاي بودجه‌ريزي از گذشته تا به حال.. 19

2-5-1. بودجه‌ريزي سنتي (رديف – اقلام). 20

2-5-2. بودجه‌ريزي افزايشي (تفاضلي). 21

2-5-3. بودجه‌ريزي برنامه‌اي.. 22

2-5-3-1. نظام برنامه‌ريزي، برنامه‌نويسي و بودجه. 24

2-5-4. بودجه‌ريزي بر مبناي صفر. 25

2-5-5. بودجه‌ريزي فرمولي.. 25

2-5-6. بودجه‌ريزي عملياتي.. 25

2-6. مهمترين ويژگي‌هاي بودجه‌ريزي عملياتي.. 27

2-7. عوامل موثر در انتخاب شيوه‌هاي بودجه‌ريزي.. 27

2-8. درآمدي بر بودجه‌ريزي عملياتي.. 28

2-9. تعاريف بودجه‌ريزي عملياتي.. 30

2-10. تاريخچه بودجه‌ريزي عملياتي در دنيا 31

2-11. تاريخچه بودجه‌ريزي عملياتي درايران.. 34

2-12. مزاياي بودجه‌ريزي عملياتي در سازمان.. 36

2-13. اهداف بودجه‌ريزي عملياتي در سازمان.. 37

2-14. مراحل تكامل بودجه‌ريزي عملياتي.. 38

2-15. اركان بودجه‌ريزي عملياتي.. 38

2-15-1. برنامه‌ريزي.. 39

2-15-2. ارزيابي عملكرد سازمان.. 41

2-15-3. بهاي تمام‌شده خروجي‌ها 42

2-15-3-1. بودجه‌ريزي عملياتي طبق حسابداري قيمت تمام‌شده 42

2-15-3-2. تنظيم بودجه‌ريزي عملياتي طبق روش ‌اندازه‌گيري كار يا كارسنجي.. 42

2-15-3-3. روش هزينه‌يابي بر مبناي فعاليت(ABC) 43

2-16. اصول بودجه‌ريزي عملياتي در سازمان‌هاي فرهنگي.. 45

2-17. مدل كارت امتيازي متوازن.. 46

2-18. ويژگي مدل ارزيابي متوازن.. 48

2-19. مناظر مدل كارت امتيازي متوزان.. 50

2-19-1. منظر مالي.. 50

2-19-2. منظر مشتري (خدمت گيرندگان). 51

2-19-3. منظر فرآيندها 52

2-19-4. منظر رشد و يادگيري.. 53

2-19-5. منظر رضايت كاركنان.. 55

2-19-6. منظر محيط و جامعه. 55

2-20. پيشينه تحقيق.. 56

فصل سوم: روش تحقيق.. 62

3-1. مقدمه. 63

3-2. چارچوب نظري تحقيق.. 63

3-3. دسته بندي روش‌هاي تحقيق.. 64

3-3-1. دسته بندي روش‌هاي تحقيق بر اساس هدف… 64

3-3-2. دسته بندي روش‌هاي تحقيق بر اساس نحوه گردآوري داده‌ها 64

3-3-2-1. تحقيق پيمايشي.. 65

3-4. روش تحقيق.. 65

3-5. جامعه و نمونه آماري.. 66

3-5-1. جامعه آماري.. 66

3-5-2. واحد تجزيه و تحليل.. 66

3- 5- 3. شيوه نمونه گيري.. 67

3-5-4. نمونه آماري.. 67

3-6. روش و ابزار گردآوري و سنجش داده‌ها 67

3-6-1. نوع پرسشنامه. 69

3-7. تحليلي بر ابزار تحقيق.. 69

3-8. نحوه بررسي روايي و پايايي ابزار تحقيق.. 70

3-8-1. روايي پرسشنامه. 70

3-8-2. پايايي پرسشنامه (يا قابليت اعتماد ابزار ‌اندازه‌گيري). 71

3-9. روش‌هاي تجزيه و تحليل داده‌ها 72

3- 10. گام‌هاي اجرايي اين پژوهش…. 72

فصل چهارم: تحليل يافته‌ها 74

4-1. مقدمه. 75

4-2. يافته‎‌هاي توصيفي.. 75

4-2-1. ويژگي‌هاي جمعيت شناختي نمونه آماري.. 75

4-2-1-1. توزيع فراواني سن در نمونه مورد بررسي.. 76

4-2-1-2. توزيع فراواني سطح تحصيلات در نمونه مورد بررسي.. 77

4-2-1-3. شاخص‌هاي توصيفي متغير‌هاي پژوهش… 78

4-3. يافته‌هاي استنباطي.. 78

4-3-1. پاسخ به سوالات اصلي تحقيق.. 78

4-3-2.پاسخ به سوالات فرعي تحقيق.. 82

4-3-2-1. پاسخ به سوال منظر فرايندي.. 82

4-3-2-2. تحليل موانع از منظر فرايندي.. 84

4-3-2-3. پاسخ به سوال منظر محيط و جامعه. 85

4-3-2-4. تحليل موانع از منظر محيط و جامعه. 87

4-3-2-5. پاسخ به سوال منظر مالي.. 88

4-3-2-6. تحليل موانع از منظر مالي.. 90

4-3-2-5. پاسخ به سوال منظر رضايت كاركنان. 91

4-3-2-6. تحليل موانع از منظر رضايت كاركنان. 93

4-3-2-7. پاسخ به سوال منظر رشد و يادگيري.. 94

4-3-2-8. تحليل موانع از منظر رشد و يادگيري.. 96

4-3-2-9. پاسخ به سوال منظر خدمت‌گيرندگان. 97

4-3-2-10. تحليل موانع از منظر خدمت‌گيرندگان. 99

فصل پنجم: نتيجه‌گيري و پيشنهادات.. 101

5-1. مقدمه. 102

5-2. نتيجه گيري و تحليل يافته‌ها 102

5-3. تحليل موانع از مناظر مدل ارزيابي متوازن.. 103

5-3-1. منظر فرايندي.. 103

5-3-2. منظر محيط و جامعه. 105

5-3-3. منظر مالي.. 105

5-3-4. منظر رضايت كاركنان.. 106

5-3-5. منظر رشد و يادگيري.. 107

5-3-6. منظر خدمت‌گيرندگان (نظام و عموم جامعه). 108

5-4. مقايسه نتايج تحقيق با پيشينه تحقيق.. 108

5-5. محدوديت‌هاي تحقيق.. 109

5-6. پيشنهادات… 110

5-6-1. پيشنهادات اجرايي مبتني بر نتايج تحقيق.. 110

5-6-2. پيشنهاداتي براي پژوهش‌هاي آتي.. 112

پيوست‌ها 114

منابع و مآخذ. 121

چكيده

همانگونه كه مشهود است نظام بودجه‌ريزي سنتي در اغلب سازمان‌هاي فرهنگي كشور استقرار دارد. نظر به اينكه نظام بودجه‌ريزي سنتي توفيقي در تحقق اهداف سازماني نداشته است، اين پژوهش به دنبال شناسايي و رتبه‌بندي موانع استقرار بودجه‌ريزي عملياتي جهت حل اين مشكل در سازمان‌هاي فرهنگي مي‌باشد. تحقيق حاضر از نظر هدف، پژوهشي كاربردي و از نظر اجرا، توصيفي پيمايشي است. اين پژوهش جهت شناسايي و رتبه‌بندي موانع استقرار بودجه‌ريزي عملياتي در سازمان‌هاي فرهنگي مستقر در شهر قم مي‌باشد كه به عنوان جامعه آماري در نظر گرفته شده است. از اين ميان سازمان‌هاي فرهنگي مذكور 105 متخصص از 8 سازمان فرهنگي به عنوان نمونه انتخاب شده است. روش جمع‌آوري داده هاي در اين پژوهش روش تركيبي (ميداني، كتابخانه‌اي) است و از پرسشنامه جهت جمع‌آوري اطلاعات براي پاسخ به سوالات بهره گرفته شده است. پرسشنامه اين تحقيق برآمده از مولفه‌هاي احصا شده از نظر خبرگان حوزه بودجه‌ريزي در هر يك از مناظر مدل ارزيابي متوازن مي‌باشد. نتايج تحقيق با توجه به آزمون ميانگين تك نمونه‌اي انجام شده، نشان مي‌دهد كه در سازمان‌هاي فرهنگي از تمام مناظر مدل ارزيابي متوازن جهت استقرار نظام بودجه‌ريزي عملياتي مانع وجود دارد. در واقع سازمان‌هاي فرهنگي بايستي از تمام مناظر، نسبت به رفع موانع تبيين شده اقدام نمايند. به منظور رتبه‌بندي موانع احصا شده نيز از آزمون فريدمن استفاده شده است كه نتيجه آن نشان مي‌هد كه منظر رضايت كاركنان در اولويت اول و مناظر رشد و يادگيري، محيط و جامعه، فرآيندي، مالي و خدمت‌گيرندگان به ترتيب در اولويت‌هاي بعدي قرار دارند.

1-1. مقدمه

سازمان‌ها براي ‌اينكه بتوانند بدرستي در راستاي ماموريت‌ها و وظايف خود حركت نمايند در تكاپو بوده و هر كدام به طريقي ‌اين مهم را دنبال مي‌نمايند. سازمان‌ها با ترسيم چشم‌انداز و اهداف بلندمدت، ميان مدت و كوتاه مدت به دنبال دستيابي به ماموريت خويش مي‌باشند. هر چند كه ‌اين امور براي هر سازماني لازم و ضروري مي كند اما نكته ‌اينجاست كه براي اجرايي سازي ‌اين برنامه‌ها و اقدامات اهميت لازم داده نمي‌شود و عموماً كار عقيم مي‌ماند. لازمه اجراي هر اقدام راهبردي استفاده از ابزاري پرتوان و اثربخش مي‌باشد كه با آن بتوان، فعاليت را به سرانجام و سرمنزل مقصود رساند.

برنامه عملياتي كوتاه مدت يا ساليانه را بودجه مي‌نامند كه به جرات مي‌توان گفت ‌اين واژه هيچگاه در عمل محقق نمي‌شود چرا كه اغلب سازمان‌ها به روش سنتي بودجه‌ريزي مي‌نمايند. در‌ اين روش بودجه‌ريزي تنها به ميزان افزايش بودجه سازمان و يا تورم سالانه، بودجه بخش‌ها و فعاليت‌ها را افزايش يا كاهش داده مي‌شود. با‌ اين كار بودجه به هيچ وجه در راستاي برنامه‌ها و راهبردها حركت نخواهد كرد و كمكي به سازمان در جهت رسيدن به ماموريت‌هاي خود نخواهد كرد. پس بايستي با روشي بودجه را اجرا كرد تا به فعاليت‌هاي سازمان جهت دهي نمايد. با ‌اين كار ضمن كارا نمودن فعاليت‌هاي جاري به اثربخشي آن‌ها نيز كمك مي‌شود.

با توجه به تحقيقاتي كه در دنيا صورت پذيرفته، در ميان شيوه‌هاي بودجه‌ريزي، تنها روش بودجه‌ريزي عملياتي است كه مي‌تواند به سازمان‌ها در ‌اين راستا كمك نمايد. بودجه‌ريزي عملياتي روشي از اجراي بودجه‌ريزي است كه در صورت استقرار مطلوب در سازمان، كارايي و اثربخشي را به ارمغان مي‌آورد. پژوهش حاضر به دنبال شناسايي موانع استقرار بودجه‌ريزي عملياتي در سازمان‌هاي فرهنگي مي‌باشد.

1-2. تعريف موضوع و بيان مسئله

مديران عموماً بر اطلاعات تكيه مي‌كنند تا از ‌اين طريق به تصميم‌گيري و بهبود عملكرد سازمان بپردازند. تصميم‌گيري در فضاي مبهم و بدون اطلاعات شفاف و خارج از چارچوب اهداف راهبردي، سبب مي‌شود سازمان در تحقق ماموريت اصلي باز مانده يا دچار انحراف گردد.

اگر بودجه را به عنوان نرم‌افزاري جهت انتقال اراده مغز‌افزار سازمان (تصميمات راهبردي مديران سازمان) به سخت‌افزار(منابع سازماني شامل نيروي انساني و… ) در نظر بگيريم آنگاه در ميان مدل‌هاي بودجه‌ريزي، تنها بودجه‌ريزي عملياتي است كه مي‌تواند افق تازه‌اي پيش روي مديران سازمان بگشايد چرا كه با وجود پارامترهاي مناسبي كه در فرايند تصميم‌گيري مهيا مي كند، ملزومات سازماني كارا و اثربخش را فراهم مي كند.

بودجه يك برنامه مالي براي يك دوره محدود زماني است كه بوسيله آن، درآمدها و ساير منابع تأمين اعتبار و نيز هزينه‌هاي برنامه‌ها و عمليات براي رسيدن به اهداف خاص و معين پيش‌بيني مي‌شود (موسي‌خاني و منشي‌زاده، ۱۳۸۲، ص۱۳). اما بودجه‌ريزي عملياتي يك طبقه‌بندي است كه ارتباط بين هزينه‌هاي انجام شده و عوامل بكارگرفته شده از يك طرف و نتايج كار بدست آمده را از طرف ديگر نشان مي‌دهد و مشخص مي‌سازد در طي سال مالي چه كالاها و خدماتي به صورت محصول نهايي يا فعاليت‌هاي بخش عمومي‌در نيل به اهداف اقتصادي – اجتماعي توليد شده است (فرزيب، 1386، ص10).

نظام‌هاي بودجه‌ريزي سنتي به دنبال ‌اين است كه بودجه «چگونه» و «كجا» هزينه شده است و مبناي تسهيم و تخصيص بودجه نيز هزينه كرد بودجه تصويب شده است اما بودجه‌ريزي عملياتي به «خروجي» و «هدف» بودجه مصرف‌شده توجه دارد و مبناي تسهيم و تخصيص را بر تطبيق خروجي‌ها با استانداردهاي تعيين شده براي آنها، جهت تحقق اهداف گذاشته است. در واقع بودجه‌ريزي عملياتي دو عامل اساسي«كارايي» و «اثربخشي» را به بودجه‌ريزي سنتي اضافه نموده است.(حسن آبادي و نجار صراف، 1386)بودجه‌ريزي عملياتي از ديرباز در زمره پيشنهادات اصلاحي در كشورهاي توسعه يافته و در حال توسعه بوده و در‌ ايران‌ ايده عملياتي كردن بودجه در سال‌هاي اخير اولين بار در بند “ب” تبصره23 قانون بودجه ۱۳۸۱ كل كشور مطرح شد.

با توجه به الزامات قانوني در ماده 138 و 144 قانون برنامه چهارم توسعه كشور و همچنين بند 32 سياست‌هاي كلي قانون برنامه پنجم توسعه، ماده 219 قانون برنامه پنجم توسعه كشور و ماده 16 قانون خدمات كشوري تمام سازمان‌هاي دولتي موظف به اجرا و استقرار بودجه‌ريزي عملياتي هستند ليكن به دليل موانع مختلف سازماني و غيرسازماني، ‌اين امر عملاً تاكنون انجام نشده است.

اغلب سازمان‌هاي فرهنگي با توجه به‌اينكه از بودجه دولتي استفاده مي‌نمايند و روال بودجه‌ريزي در كشور به صورت سنتي مي‌باشد، از روش بودجه‌ريزي سنتي استفاده مي‌نمايند. ‌اين روش بدون توجه به عملكرد و خروجي فعاليت‌ها و صرفاً با بررسي عملكرد گذشته و توان هزينه كرد بودجه اقدام به تعيين و تصويب بودجه مي كند. در ‌اين نظام هرچه واحدهاي يك سازمان قدرت مصرف بودجه و قدرت چانه‌زني بيشتري داشته باشند، بودجه بيشتري به خود اختصاص خواهند داد و ‌اينكه فعاليتي كه انجام داده‌اند چه خروجي داشته است و يا در راستاي اهداف بوده يا نبوده است، هيچ تأثيري در تصويب و تخصيص بودجه بيشتر ندارد.

علي‌رغم تأكيد قانون بر اجراي بودجه‌ريزي عملياتي، تاكنون تعداد ‌اندكي از سا‌زمان‌هاي فرهنگي به فكر اجراي‌ اين نظام در سازمان خود افتاده‌ و تنها توانسته‌اند كه گام‌هاي اوليه مربوط به استقرار نظام بودجه‌ريزي عملياتي را بردارند. اما همين سازمان‌ها نيز پس از مدتي با توجه به موانع پيش روي انجام‌ اين پروژه، كار را نيمه كاره رها نموده‌اند. يكي از مشكلات موجود در عدم اجراي ‌اين قانون، عدم وجود الگوها و تحقيقات كاربردي در خصوص ‌اين موضوع در كشور است.

اين تحقيق درصدد است تا موانع استقرار بودجه‌ريزي عملياتي در سازمان‌ها و نهاد‌هاي فرهنگي متقاضي اجراي ‌اين پروژه در كشور را با توجه به مدل جامع BSC ، مورد كنكاش قرار دهد.

براي دانلود مي توانيد روي لينك زير كليك كنيد

لازم به ذكر است پروفسور رابرت كاپلان و دكتر ديويد نورتن در دهه 1990 يك سيستم نوين مديريتي تحت عنوان كارت امتيازي متوازن را ارائه

تابستان 93

تكه هايي از متن پايان نامه به عنوان نمونه :

(ممكن است هنگام انتقال از فايل اصلي به داخل سايت بعضي متون به هم بريزد يا بعضي نمادها و اشكال درج نشود ولي در فايل دانلودي همه چيز مرتب و كامل است)

چكيده 1

فصل اول : كليات تحقيق.. 2

1-1.مقدمه. 3

1-2. تعريف موضوع و بيان مسئله. 3

1-3. ضرورت و اهميت پژوهش…. 6

1-4. اهداف پژوهش…. 6

1-4-1. هدف كلي پژوهش…. 6

1-4-2. اهداف فرعي پژوهش…. 7

1-5. هدف كاربردي تحقيق.. 7

1-6. سوالات پژوهش…. 8

1-6-1. سوال اصلي.. 8

1-4-2. سوالات فرعي.. 8

1-7. جنبه نوآوري و جديد بودن تحقيق.. 8

1-8. قلمرو تحقيق.. 9

1-8-1. قلمرو مكاني تحقيق.. 9

1-8-2- قلمرو زماني تحقيق.. 9

1-8-3. قلمرو موضوعي تحقيق.. 9

1-9. روش تحقيق.. 10

1-10. تعاريف مفهومي.. 10

1-10-1. بودجه‌ريزي عملياتي.. 10

1-10-2. اسناد بالادستي.. 11

1-10-3. شاخص‌هاي عملكردي.. 11

1-10-4. كارت امتيازي متوازن.. 11

1-10-5. بهاي تمام‌شده بر مبناي فعاليت… 11

1-10-6. سازمان‌هاي فرهنگي.. 12

1-11. روش تجزيه و تحليل.. 12

1-12. مدل مفهومي تحقيق.. 13

فصل دوم: مباني نظري و پيشينه تحقيق.. 14

2-1. مقدمه. 15

2-2. درآمدي بر بودجه‌ريزي و كاربرد آن.. 15

2-3. كاركردهاي عمده بودجه. 17

2-3-1. برنامه‌ريزي.. 18

2-3-2. همكاري و مشاركت… 18

2-3-3. نظارت و كنترل.. 18

2-4. اهداف بودجه. 19

2-5. روش‌هاي بودجه‌ريزي از گذشته تا به حال.. 19

2-5-1. بودجه‌ريزي سنتي (رديف – اقلام). 20

2-5-2. بودجه‌ريزي افزايشي (تفاضلي). 21

2-5-3. بودجه‌ريزي برنامه‌اي.. 22

2-5-3-1. نظام برنامه‌ريزي، برنامه‌نويسي و بودجه. 24

2-5-4. بودجه‌ريزي بر مبناي صفر. 25

2-5-5. بودجه‌ريزي فرمولي.. 25

2-5-6. بودجه‌ريزي عملياتي.. 25

2-6. مهمترين ويژگي‌هاي بودجه‌ريزي عملياتي.. 27

2-7. عوامل موثر در انتخاب شيوه‌هاي بودجه‌ريزي.. 27

2-8. درآمدي بر بودجه‌ريزي عملياتي.. 28

2-9. تعاريف بودجه‌ريزي عملياتي.. 30

2-10. تاريخچه بودجه‌ريزي عملياتي در دنيا 31

2-11. تاريخچه بودجه‌ريزي عملياتي درايران.. 34

2-12. مزاياي بودجه‌ريزي عملياتي در سازمان.. 36

2-13. اهداف بودجه‌ريزي عملياتي در سازمان.. 37

2-14. مراحل تكامل بودجه‌ريزي عملياتي.. 38

2-15. اركان بودجه‌ريزي عملياتي.. 38

2-15-1. برنامه‌ريزي.. 39

2-15-2. ارزيابي عملكرد سازمان.. 41

2-15-3. بهاي تمام‌شده خروجي‌ها 42

2-15-3-1. بودجه‌ريزي عملياتي طبق حسابداري قيمت تمام‌شده 42

2-15-3-2. تنظيم بودجه‌ريزي عملياتي طبق روش ‌اندازه‌گيري كار يا كارسنجي.. 42

2-15-3-3. روش هزينه‌يابي بر مبناي فعاليت(ABC) 43

2-16. اصول بودجه‌ريزي عملياتي در سازمان‌هاي فرهنگي.. 45

2-17. مدل كارت امتيازي متوازن.. 46

2-18. ويژگي مدل ارزيابي متوازن.. 48

2-19. مناظر مدل كارت امتيازي متوزان.. 50

2-19-1. منظر مالي.. 50

2-19-2. منظر مشتري (خدمت گيرندگان). 51

2-19-3. منظر فرآيندها 52

2-19-4. منظر رشد و يادگيري.. 53

2-19-5. منظر رضايت كاركنان.. 55

2-19-6. منظر محيط و جامعه. 55

2-20. پيشينه تحقيق.. 56

فصل سوم: روش تحقيق.. 62

3-1. مقدمه. 63

3-2. چارچوب نظري تحقيق.. 63

3-3. دسته بندي روش‌هاي تحقيق.. 64

3-3-1. دسته بندي روش‌هاي تحقيق بر اساس هدف… 64

3-3-2. دسته بندي روش‌هاي تحقيق بر اساس نحوه گردآوري داده‌ها 64

3-3-2-1. تحقيق پيمايشي.. 65

3-4. روش تحقيق.. 65

3-5. جامعه و نمونه آماري.. 66

3-5-1. جامعه آماري.. 66

3-5-2. واحد تجزيه و تحليل.. 66

3- 5- 3. شيوه نمونه گيري.. 67

3-5-4. نمونه آماري.. 67

3-6. روش و ابزار گردآوري و سنجش داده‌ها 67

3-6-1. نوع پرسشنامه. 69

3-7. تحليلي بر ابزار تحقيق.. 69

3-8. نحوه بررسي روايي و پايايي ابزار تحقيق.. 70

3-8-1. روايي پرسشنامه. 70

3-8-2. پايايي پرسشنامه (يا قابليت اعتماد ابزار ‌اندازه‌گيري). 71

3-9. روش‌هاي تجزيه و تحليل داده‌ها 72

3- 10. گام‌هاي اجرايي اين پژوهش…. 72

فصل چهارم: تحليل يافته‌ها 74

4-1. مقدمه. 75

4-2. يافته‎‌هاي توصيفي.. 75

4-2-1. ويژگي‌هاي جمعيت شناختي نمونه آماري.. 75

4-2-1-1. توزيع فراواني سن در نمونه مورد بررسي.. 76

4-2-1-2. توزيع فراواني سطح تحصيلات در نمونه مورد بررسي.. 77

4-2-1-3. شاخص‌هاي توصيفي متغير‌هاي پژوهش… 78

4-3. يافته‌هاي استنباطي.. 78

4-3-1. پاسخ به سوالات اصلي تحقيق.. 78

4-3-2.پاسخ به سوالات فرعي تحقيق.. 82

4-3-2-1. پاسخ به سوال منظر فرايندي.. 82

4-3-2-2. تحليل موانع از منظر فرايندي.. 84

4-3-2-3. پاسخ به سوال منظر محيط و جامعه. 85

4-3-2-4. تحليل موانع از منظر محيط و جامعه. 87

4-3-2-5. پاسخ به سوال منظر مالي.. 88

4-3-2-6. تحليل موانع از منظر مالي.. 90

4-3-2-5. پاسخ به سوال منظر رضايت كاركنان. 91

4-3-2-6. تحليل موانع از منظر رضايت كاركنان. 93

4-3-2-7. پاسخ به سوال منظر رشد و يادگيري.. 94

4-3-2-8. تحليل موانع از منظر رشد و يادگيري.. 96

4-3-2-9. پاسخ به سوال منظر خدمت‌گيرندگان. 97

4-3-2-10. تحليل موانع از منظر خدمت‌گيرندگان. 99

فصل پنجم: نتيجه‌گيري و پيشنهادات.. 101

5-1. مقدمه. 102

5-2. نتيجه گيري و تحليل يافته‌ها 102

5-3. تحليل موانع از مناظر مدل ارزيابي متوازن.. 103

5-3-1. منظر فرايندي.. 103

5-3-2. منظر محيط و جامعه. 105

5-3-3. منظر مالي.. 105

5-3-4. منظر رضايت كاركنان.. 106

5-3-5. منظر رشد و يادگيري.. 107

5-3-6. منظر خدمت‌گيرندگان (نظام و عموم جامعه). 108

5-4. مقايسه نتايج تحقيق با پيشينه تحقيق.. 108

5-5. محدوديت‌هاي تحقيق.. 109

5-6. پيشنهادات… 110

5-6-1. پيشنهادات اجرايي مبتني بر نتايج تحقيق.. 110

5-6-2. پيشنهاداتي براي پژوهش‌هاي آتي.. 112

پيوست‌ها 114

منابع و مآخذ. 121

چكيده

همانگونه كه مشهود است نظام بودجه‌ريزي سنتي در اغلب سازمان‌هاي فرهنگي كشور استقرار دارد. نظر به اينكه نظام بودجه‌ريزي سنتي توفيقي در تحقق اهداف سازماني نداشته است، اين پژوهش به دنبال شناسايي و رتبه‌بندي موانع استقرار بودجه‌ريزي عملياتي جهت حل اين مشكل در سازمان‌هاي فرهنگي مي‌باشد. تحقيق حاضر از نظر هدف، پژوهشي كاربردي و از نظر اجرا، توصيفي پيمايشي است. اين پژوهش جهت شناسايي و رتبه‌بندي موانع استقرار بودجه‌ريزي عملياتي در سازمان‌هاي فرهنگي مستقر در شهر قم مي‌باشد كه به عنوان جامعه آماري در نظر گرفته شده است. از اين ميان سازمان‌هاي فرهنگي مذكور 105 متخصص از 8 سازمان فرهنگي به عنوان نمونه انتخاب شده است. روش جمع‌آوري داده هاي در اين پژوهش روش تركيبي (ميداني، كتابخانه‌اي) است و از پرسشنامه جهت جمع‌آوري اطلاعات براي پاسخ به سوالات بهره گرفته شده است. پرسشنامه اين تحقيق برآمده از مولفه‌هاي احصا شده از نظر خبرگان حوزه بودجه‌ريزي در هر يك از مناظر مدل ارزيابي متوازن مي‌باشد. نتايج تحقيق با توجه به آزمون ميانگين تك نمونه‌اي انجام شده، نشان مي‌دهد كه در سازمان‌هاي فرهنگي از تمام مناظر مدل ارزيابي متوازن جهت استقرار نظام بودجه‌ريزي عملياتي مانع وجود دارد. در واقع سازمان‌هاي فرهنگي بايستي از تمام مناظر، نسبت به رفع موانع تبيين شده اقدام نمايند. به منظور رتبه‌بندي موانع احصا شده نيز از آزمون فريدمن استفاده شده است كه نتيجه آن نشان مي‌هد كه منظر رضايت كاركنان در اولويت اول و مناظر رشد و يادگيري، محيط و جامعه، فرآيندي، مالي و خدمت‌گيرندگان به ترتيب در اولويت‌هاي بعدي قرار دارند.

1-1. مقدمه

سازمان‌ها براي ‌اينكه بتوانند بدرستي در راستاي ماموريت‌ها و وظايف خود حركت نمايند در تكاپو بوده و هر كدام به طريقي ‌اين مهم را دنبال مي‌نمايند. سازمان‌ها با ترسيم چشم‌انداز و اهداف بلندمدت، ميان مدت و كوتاه مدت به دنبال دستيابي به ماموريت خويش مي‌باشند. هر چند كه ‌اين امور براي هر سازماني لازم و ضروري مي كند اما نكته ‌اينجاست كه براي اجرايي سازي ‌اين برنامه‌ها و اقدامات اهميت لازم داده نمي‌شود و عموماً كار عقيم مي‌ماند. لازمه اجراي هر اقدام راهبردي استفاده از ابزاري پرتوان و اثربخش مي‌باشد كه با آن بتوان، فعاليت را به سرانجام و سرمنزل مقصود رساند.

برنامه عملياتي كوتاه مدت يا ساليانه را بودجه مي‌نامند كه به جرات مي‌توان گفت ‌اين واژه هيچگاه در عمل محقق نمي‌شود چرا كه اغلب سازمان‌ها به روش سنتي بودجه‌ريزي مي‌نمايند. در‌ اين روش بودجه‌ريزي تنها به ميزان افزايش بودجه سازمان و يا تورم سالانه، بودجه بخش‌ها و فعاليت‌ها را افزايش يا كاهش داده مي‌شود. با‌ اين كار بودجه به هيچ وجه در راستاي برنامه‌ها و راهبردها حركت نخواهد كرد و كمكي به سازمان در جهت رسيدن به ماموريت‌هاي خود نخواهد كرد. پس بايستي با روشي بودجه را اجرا كرد تا به فعاليت‌هاي سازمان جهت دهي نمايد. با ‌اين كار ضمن كارا نمودن فعاليت‌هاي جاري به اثربخشي آن‌ها نيز كمك مي‌شود.

با توجه به تحقيقاتي كه در دنيا صورت پذيرفته، در ميان شيوه‌هاي بودجه‌ريزي، تنها روش بودجه‌ريزي عملياتي است كه مي‌تواند به سازمان‌ها در ‌اين راستا كمك نمايد. بودجه‌ريزي عملياتي روشي از اجراي بودجه‌ريزي است كه در صورت استقرار مطلوب در سازمان، كارايي و اثربخشي را به ارمغان مي‌آورد. پژوهش حاضر به دنبال شناسايي موانع استقرار بودجه‌ريزي عملياتي در سازمان‌هاي فرهنگي مي‌باشد.

1-2. تعريف موضوع و بيان مسئله

مديران عموماً بر اطلاعات تكيه مي‌كنند تا از ‌اين طريق به تصميم‌گيري و بهبود عملكرد سازمان بپردازند. تصميم‌گيري در فضاي مبهم و بدون اطلاعات شفاف و خارج از چارچوب اهداف راهبردي، سبب مي‌شود سازمان در تحقق ماموريت اصلي باز مانده يا دچار انحراف گردد.

اگر بودجه را به عنوان نرم‌افزاري جهت انتقال اراده مغز‌افزار سازمان (تصميمات راهبردي مديران سازمان) به سخت‌افزار(منابع سازماني شامل نيروي انساني و… ) در نظر بگيريم آنگاه در ميان مدل‌هاي بودجه‌ريزي، تنها بودجه‌ريزي عملياتي است كه مي‌تواند افق تازه‌اي پيش روي مديران سازمان بگشايد چرا كه با وجود پارامترهاي مناسبي كه در فرايند تصميم‌گيري مهيا مي كند، ملزومات سازماني كارا و اثربخش را فراهم مي كند.

بودجه يك برنامه مالي براي يك دوره محدود زماني است كه بوسيله آن، درآمدها و ساير منابع تأمين اعتبار و نيز هزينه‌هاي برنامه‌ها و عمليات براي رسيدن به اهداف خاص و معين پيش‌بيني مي‌شود (موسي‌خاني و منشي‌زاده، ۱۳۸۲، ص۱۳). اما بودجه‌ريزي عملياتي يك طبقه‌بندي است كه ارتباط بين هزينه‌هاي انجام شده و عوامل بكارگرفته شده از يك طرف و نتايج كار بدست آمده را از طرف ديگر نشان مي‌دهد و مشخص مي‌سازد در طي سال مالي چه كالاها و خدماتي به صورت محصول نهايي يا فعاليت‌هاي بخش عمومي‌در نيل به اهداف اقتصادي – اجتماعي توليد شده است (فرزيب، 1386، ص10).

نظام‌هاي بودجه‌ريزي سنتي به دنبال ‌اين است كه بودجه «چگونه» و «كجا» هزينه شده است و مبناي تسهيم و تخصيص بودجه نيز هزينه كرد بودجه تصويب شده است اما بودجه‌ريزي عملياتي به «خروجي» و «هدف» بودجه مصرف‌شده توجه دارد و مبناي تسهيم و تخصيص را بر تطبيق خروجي‌ها با استانداردهاي تعيين شده براي آنها، جهت تحقق اهداف گذاشته است. در واقع بودجه‌ريزي عملياتي دو عامل اساسي«كارايي» و «اثربخشي» را به بودجه‌ريزي سنتي اضافه نموده است.(حسن آبادي و نجار صراف، 1386)بودجه‌ريزي عملياتي از ديرباز در زمره پيشنهادات اصلاحي در كشورهاي توسعه يافته و در حال توسعه بوده و در‌ ايران‌ ايده عملياتي كردن بودجه در سال‌هاي اخير اولين بار در بند “ب” تبصره23 قانون بودجه ۱۳۸۱ كل كشور مطرح شد.

با توجه به الزامات قانوني در ماده 138 و 144 قانون برنامه چهارم توسعه كشور و همچنين بند 32 سياست‌هاي كلي قانون برنامه پنجم توسعه، ماده 219 قانون برنامه پنجم توسعه كشور و ماده 16 قانون خدمات كشوري تمام سازمان‌هاي دولتي موظف به اجرا و استقرار بودجه‌ريزي عملياتي هستند ليكن به دليل موانع مختلف سازماني و غيرسازماني، ‌اين امر عملاً تاكنون انجام نشده است.

اغلب سازمان‌هاي فرهنگي با توجه به‌اينكه از بودجه دولتي استفاده مي‌نمايند و روال بودجه‌ريزي در كشور به صورت سنتي مي‌باشد، از روش بودجه‌ريزي سنتي استفاده مي‌نمايند. ‌اين روش بدون توجه به عملكرد و خروجي فعاليت‌ها و صرفاً با بررسي عملكرد گذشته و توان هزينه كرد بودجه اقدام به تعيين و تصويب بودجه مي كند. در ‌اين نظام هرچه واحدهاي يك سازمان قدرت مصرف بودجه و قدرت چانه‌زني بيشتري داشته باشند، بودجه بيشتري به خود اختصاص خواهند داد و ‌اينكه فعاليتي كه انجام داده‌اند چه خروجي داشته است و يا در راستاي اهداف بوده يا نبوده است، هيچ تأثيري در تصويب و تخصيص بودجه بيشتر ندارد.

علي‌رغم تأكيد قانون بر اجراي بودجه‌ريزي عملياتي، تاكنون تعداد ‌اندكي از سا‌زمان‌هاي فرهنگي به فكر اجراي‌ اين نظام در سازمان خود افتاده‌ و تنها توانسته‌اند كه گام‌هاي اوليه مربوط به استقرار نظام بودجه‌ريزي عملياتي را بردارند. اما همين سازمان‌ها نيز پس از مدتي با توجه به موانع پيش روي انجام‌ اين پروژه، كار را نيمه كاره رها نموده‌اند. يكي از مشكلات موجود در عدم اجراي ‌اين قانون، عدم وجود الگوها و تحقيقات كاربردي در خصوص ‌اين موضوع در كشور است.

اين تحقيق درصدد است تا موانع استقرار بودجه‌ريزي عملياتي در سازمان‌ها و نهاد‌هاي فرهنگي متقاضي اجراي ‌اين پروژه در كشور را با توجه به مدل جامع BSC ، مورد كنكاش قرار دهد.

براي دانلود مي توانيد روي لينك زير كليك كنيد

لازم به ذكر است پروفسور رابرت كاپلان و دكتر ديويد نورتن در دهه 1990 يك سيستم نوين مديريتي تحت عنوان كارت امتيازي متوازن را ارائه